Achterbinding bij jacquard

Los hangen

een float: het garen loopt los langs de achterkant

Gevangen worden

een tuck: de naald vangt het garen zonder het door te breien

Meebreien aan de achterkant

de achterbinding: de schijfnaalden breien het garen tot een tweede laag

de ring met verticale naalden die de voorkant breit

de horizontale naalden erboven die de achterkant breien

één garentoevoer; de OVJA 1.6 EE heeft er 48

één garen langs alle naalden; één rij van jouw beeld kost er evenveel als er garens zijn

één horizontale rij steken in de stof

de drie dingen die een naald per doorgang kan doen; 2-standen = alleen breien of missen

garen dat los langs de achterkant loopt tussen twee steken

het patroon waarin de schijf de niet-zichtbare garens meebreit

achterkant met een toer per garen: horizontale strepen

achterkant met de garens om en om per naald: fijn dambord

achterkant als negatief van de voorkant; twee lagen, twee kleuren

achterkantgaren dat tussen de voorkantsteken door te zien is

In je BMP is één rij pixels één zichtbare toer. De machine breit die rij niet in één keer: elk ingeregen garen krijgt zijn eigen doorgang, en per doorgang breit een naald alleen waar dát garen op de voorkant hoort.

Elke naald breit per rij precies één keer aan de voorkant. Met twee garens zijn dat twee doorgangen per rij; met acht garens acht.

Rekenvoorbeeld: een OVJA 1.6 EE heeft 48 systemen. Met 8 garens zijn dat 48 ÷ 8 = 6 rijen per omwenteling; met 2 garens 24. Met 5 of 7 garens blijven er systemen ongebruikt.

Wat doet het garen op de naalden waar het níet breit? Daar gaat de rest over.

Samen vormen de twee doorgangen één toer aan de voorkant: precies jouw ontwerprij.

Waar garen A niet aan de voorkant komt, mist de naald het garen. A loopt dan als losse draad langs de achterkant tot de volgende naald die het wél breit: een float.

In rij 1 loopt A over vijf naalden (2 t/m 6). De lengte van een float is het aantal naalden dat een garen overslaat.

Dit is float-jacquard: enkelbeds, alleen de cilinder. Alle niet-zichtbare garens hangen los aan de achterkant en blijven daar het hele leven van de stof zitten.

8

steken: de floatlengte die jij op de instelkaart als grens opgeeft; bij 12 steken per cm is dat nog geen 7 mm

4–6

naalden: de klassieke vuistregel uit de breitechniek (Spencer) voor een losse float; hangt af van garen, gauge en afhaalspanning

2k−2

doorgangen achter elkaar kan een naald missen bij k kleuren: bij 8 kleuren 14. Mede daarom, en om de breisnelheid, blijft float-jacquard meestal bij 2 of 3 kleuren

Aan de stof

• Losse draden haken achter nagels, nieten en ritsen; glad filamentgaren het snelst
• Floats beperken de rek in de breedte en trekken de stof smaller
• Bij wassen en gebruik kunnen lange floats losraken
• Donkere floats schemeren door lichte voorkanten heen

Aan het ontwerp

• Grote effen vlakken zijn onmogelijk: elke andere kleur zweeft eroverheen
• Hoe meer kleuren, hoe langer ook de verticale floats op één naald
• Voor bekleding die strak gespannen en geniet wordt, is dit geen optie

Halverwege de float pakt naald 4 garen A op als tuck (vangsteek): de naald houdt het garen vast, maar breit het niet tot een nieuwe steek. De float is in tweeën gedeeld.

Dit vraagt een machine met 3 standen per naald: breien, tuck en missen. Bij Mayer & Cie is dat een aparte uitvoering (bijvoorbeeld OVJA 1.6 EE 3/2 WT), dus vraag het na.

In jouw BMP-conventie is kleur 8 de tuck en kleur 9 het missen: je kunt dit dus zelf tekenen. Automatisch vastzetten wil je niet (vraag 28).

Een dubbelbeds machine heeft naast de cilinder (verticale naalden, de voorkant) een schijf met horizontale naalden die naar buiten steken. Die breien een tweede laag: de achterkant.

Op de Mayer & Cie OVJA 1.6 EE worden ook de schijfnaalden elektronisch geselecteerd, naald voor naald. Elk garen dat niet op de voorkant hoort, kan zo aan de achterkant een steek maken in plaats van los te hangen. Tucks zijn dan niet nodig.

Welk patroon die achtersteken vormen, is de achterbinding. De achterkant is een tweede ontwerp, dat de software volgens een regel voor je maakt.

Per doorgang breit het garen op de voorkant waar het zichtbaar is, en op alle schijfnaalden. De achterkant wordt een opeenvolging van horizontale strepen: één per garen per rij.

Elke schijfnaald breit per ontwerprij evenveel steken als er garens zijn. De achterkant is dus k keer zo dicht als de voorkant: bij 8 garens acht achtertoeren per rij.

Stevig, mechanisch de eenvoudigste en met veel rek in de breedte. Maar zwaar, en bij 4 of meer garens gaat de achterkant rimpelen als de achtersteek niet korter wordt gezet.

Per doorgang breit het garen op de voorkant waar het zichtbaar is, en op om de andere schijfnaald. De volgende rij verspringt dat één naald, zodat de achterkant een fijn dambord van alle garens wordt.

Elke schijfnaald breit per rij de helft van het aantal garens: bij 2 garens één keer, bij 8 garens vier keer. Evenwichtiger en lichter dan streep.

Alle kleuren mengen tot één egale, gespikkelde achterkant. Spencer noemt drie kleuren het optimum; Stoll noemt dezelfde binding twill. Dit is de gangbare keuze voor meerkleurige jacquard.

Hetzelfde als birdseye, maar zonder verspringen: garen A breit altijd op de oneven schijfnaalden, garen B altijd op de even. De achterkant toont verticale kolommen per kleur.

Elke schijfnaald breit één keer per rij, welk aantal garens je ook hebt: de lichtste volle achterbinding. Tussen zijn eigen kolommen loopt een garen kort los.

De ladder-rug uit het vlak- en handbreien is anders: álle garens breien achter op dezelfde paar naalden, 1 op de 3 of 5. Lichter en soepeler, maar minder verbonden met de voorkant.

Elk garen breit aan de achterkant precies waar het andere garen aan de voorkant zit. Twee lagen die alleen bij een kleurwissel met elkaar verbonden zijn: een buisje of zakje per vlak.

Het zuivere negatief bestaat alleen met twee kleuren: elke naald, voor en achter, breit dan precies één keer per rij. Bij drie of meer garens verdeelt de software de achterkant anders (twill-achtig), en is de stof niet meer een schoon negatief.

Tweezijdig bruikbaar (het negatief zit achterop), zacht en dubbel. Grote effen vlakken worden losse zakken: motieven met veel kleurwisselingen werken het best.

“De machine knipt de floats er wel af.”

Bij gewone jacquard niet: een doorgesneden float laat steken los. Floats blijven zitten, worden gevangen (tuck) of meegebreid (achterbinding). Geschoren jacquard-velours is een apart product op machines met messen.

“Meer kleuren kosten niets, de software regelt het.”

Elk ingeregen garen is een extra doorgang per rij: langzamer, zwaarder (streep) of langere floats (enkelbeds). Acht garens = acht doorgangen per rij, altijd.

“De achterkant zie je toch niet.”

De achterkant bepaalt gewicht, dikte, rek en of de stof vlak ligt. En hij schijnt door: een donkere gespikkelde achterkant onder een lichte voorkant oogt vuil, zeker gespannen op een meubel.

“Jacquard is hetzelfde als intarsia.”

Intarsia breit elk vlak met een eigen draad, zonder floats. Jacquard voert elke kleur over de hele rij mee; daarom is er altijd een float of een achterbinding. Een rondbreimachine kan geen intarsia.

Het aantal garens bepaalt de prijs van elke rij

Elk ingeregen garen kost een doorgang per rij, óók in rijen waar die kleur niet voorkomt: het garen breit dan alleen achter. Beperk het aantal garens per ontwerp, niet per rij.

Een klein accent bespaart geen garen

Met birdseye breit elk garen ook de achterkant mee. In een studie op een vlakbreimachine gebruikte een accentkleur op 10% van de voorkant nog altijd ruim een derde van het garen.

Losse pixels bestaan niet

Eén pixel is één steek van nog geen millimeter; hij verdwijnt tussen de buursteken. Houd vlakken minstens 2 tot 3 steken groot, lijnen minstens 2 steken breed. Geen dithering.

De achterkant schijnt door

Tussen de voorkantsteken zie je altijd wat achterkant, vooral gespannen. Donkere basiskleuren verdragen dit het best; lichte vlakken boven een donkere mengachterkant ogen vuil. Vraag of een apart, neutraal achterkantgaren kan.

Een pixel is geen vierkant

Een steek is breder dan hoog; achterbinding, aantal garens en de steeklengte die de technicus instelt rekken de rij verschillend op. Meet een gewassen staal per combinatie en teken in die verhouding; anders wordt een cirkel een ellips.

Tuck en missen teken je zelf, de rest niet

Kleur 8 (tuck) en 9 (missen) staan in je BMP; de achterbinding staat er niet in. Die vraag je op de monsterbon en kiest de technicus in de software.

Stap 1

Jij tekent het beeld

Eén rij = één toer, breedte = het naaldaantal (1680 of 2440). Kleuren 0 t/m 7 zijn garens; 8 is tuck en 9 is missen als je die zelf wilt sturen.

Stap 2

Jij vult instelkaart en monsterbon in

Welk garen in welk systeem (per systeem of om en om), en, nieuw: welke achterbinding je wilt en waarom.

Stap 3

De technicus zet om in de software

Mayer's MDS 1 plus (of EAT) maakt van elke rij de doorgangen per garen en bepaalt wat de schijf doet; Mayer schrijft dat floats aan de cilinderzijde automatisch in de achterkant worden verwerkt. Hoe de binding precies gekozen wordt, vraag je de technicus.

Stap 4

De machine breit voor én achter

Cilinder en schijf breien elk garen per doorgang; de achterbinding is het resultaat van de schijfselectie.

Telt garens en doorgangen

Per ontwerp en per rij: hoeveel garens, dus hoeveel doorgangen, dus een schatting van gewicht en breitijd. Waarschuwt als een rij meer kleuren heeft dan de machine systemen.

Controleert floats op de ring

Meet elke float per garen, ook over de rand van het bestand heen (de rij is een ring), en meldt alles boven jouw grens van 8 steken. Repareert niets ongevraagd.

Achterbinding als instelling

In het machineprofiel kies je streep, birdseye, verticale streep, buis of geen. De preview laat de achterkant zien en gebruikt de steekverhouding uit de gemeten staal.

Schrijft de instelkaart mee

Kleur naar garen naar systeem, afmetingen, achterbinding en floatgrens in de vorm die de breierij gewend is, naast de BMP.

1

Welke achterbinding gebruiken jullie standaard voor mijn ontwerpen, en welke andere kan deze machine (streep, birdseye, verticale streep, buis)?

2

Selecteren de cilindernaalden in 2 of 3 standen: kan de machine tucken, en gebruiken jullie kleur 8 en 9 uit mijn BMP?

3

Kost een garen dat in een rij niet voorkomt toch een doorgang, of kunnen jullie per ontwerp met minder systemen breien?

4

In welke software maken jullie het machinebestand (EAT, Mayer MDS 1 plus, allebei), en mag ik meekijken als een BMP wordt ingeladen?

5

Kan ik van eerdere stalen de achterkant zien, met de bijbehorende instelling en de gemeten steken en toeren per cm?

6

Wat verandert er in gewicht en steekverhouding tussen streep en birdseye bij Nm 28 en Nm 32?

Spencer, Knitting Technology (3e druk)

hoofdstuk 10: jacquard, achterbindingen op cilinder en schijf, floatregels

https://www.sciencedirect.com/book/9781855733336/knitting-technology

Mayer & Cie, OVJA 1.6 EE

elektronische selectie in cilinder en schijf; matrastijk, spreien, kussenstof; MDS 1 plus

https://www.mayercie.com/en/products/circular-knitting-machines/

Stoll CKC gebruikersgids: jacquard float, twill, net

vlakbrei, maar de helderste uitleg van float, twill (birdseye) en net (buis)

https://nfc.stoll.com/faq/ckc_userguide/en/9303359755.html

CottonWorks, Knit fabric: jacquard

enkel- versus dubbelbeds jacquard, 'three feeds to make one visible course', birdseye-achterkant

https://www.cottonworks.com/en/topics/sourcing-manufacturing/fabric-technology/knit-fabric/

O!Jolly, Revisiting double jacquard (2024)

foto's van streep- en birdseye-achterkanten, rimpelen bij 4+ kleuren

https://www.ojolly.net/knitting/2024/revisiting-double-jacquard

Knitup 101, Mastering jacquard

vuistregels uit de vlakbrei-praktijk: weinig kleuren, donkere basiskleuren tegen doorschijnen

https://home.knitup.io/knitup101/mastering-jacquard

Octrooi EP1975294B2

vastzetten van floats op de schijf bij grote dessins (matrastijk)

https://patents.google.com/patent/EP1975294B2

Onderzoeksrapporten Knitter fase 0

beeld-naar-steek, machines en BMP-conventies (map docs/onderzoek)

docs/onderzoek/rapport-beeld-naar-steek.md